Na czym polega regularny przegląd windy?
Regularny przegląd windy jest podstawowym elementem jej bezpiecznej i niezawodnej eksploatacji. Nie powinien ograniczać się jedynie do sprawdzenia, czy kabina porusza się pomiędzy piętrami. Uprawniony konserwator kontroluje mechanizmy, drzwi, sterowanie, urządzenia zabezpieczające oraz inne podzespoły mające wpływ na bezpieczeństwo pasażerów.
Zakres i częstotliwość przeglądów wynikają przede wszystkim z instrukcji eksploatacji konkretnego urządzenia. Jeżeli instrukcja nie określa terminów, stosuje się wymagania wskazane w przepisach dotyczących urządzeń transportu bliskiego.
Jak wygląda regularny przegląd windy, jakie elementy są sprawdzane i czym konserwacja różni się od badania UDT?
Czym jest przegląd konserwacyjny windy?
Przegląd konserwacyjny jest regularną kontrolą techniczną wykonywaną przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje do konserwacji danego rodzaju urządzenia.
Jego celem jest:
- sprawdzenie stanu technicznego windy;
- wykrycie zużycia i nieprawidłowości;
- wykonanie bieżących regulacji;
- usunięcie drobnych usterek;
- ograniczenie ryzyka awarii;
- potwierdzenie możliwości dalszej eksploatacji;
- udokumentowanie wykonanych czynności.
Winda powinna być użytkowana zgodnie z przeznaczeniem i instrukcją eksploatacji, a przeglądy należy wykonywać w terminach wskazanych w tej instrukcji albo – gdy nie podano w niej częstotliwości – w terminach wynikających z przepisów.
Jak często wykonuje się przegląd windy?
W przypadku typowej windy osobowej lub osobowo-towarowej przegląd konserwacyjny wykonuje się zazwyczaj nie rzadziej niż co 30 dni, jeżeli instrukcja urządzenia nie przewiduje innej częstotliwości.
Określenie „co 30 dni” nie zawsze oznacza dokładnie to samo co „raz w miesiącu”. Jeżeli pomiędzy kolejnymi wizytami upłynie 31 dni, wymagany odstęp może zostać przekroczony.
Instrukcja eksploatacji może przewidywać:
- częstsze kontrole;
- dodatkowe przeglądy kwartalne;
- czynności półroczne;
- kontrole roczne;
- sprawdzenia zależne od liczby cykli pracy;
- dodatkowe czynności po awarii lub naprawie.
Z tego powodu harmonogram powinien być ustalony dla konkretnej windy, a nie stosowany jednakowo dla wszystkich urządzeń. Terminy z instrukcji mają pierwszeństwo przed terminami ogólnymi określonymi w przepisach.
Kto może wykonywać przegląd windy?
Przeglądu konserwacyjnego nie może wykonywać dowolny pracownik techniczny budynku.
Czynności powinny być przeprowadzane przez konserwatora posiadającego ważne zaświadczenie kwalifikacyjne odpowiednie dla danego rodzaju urządzeń. Zasady sprawdzania i potwierdzania kwalifikacji osób konserwujących urządzenia techniczne określają odrębne przepisy.
Konserwator może być:
- pracownikiem firmy dźwigowej;
- osobą współpracującą z firmą serwisową;
- przedsiębiorcą wykonującym konserwację we własnym zakresie.
Najważniejsze jest posiadanie właściwych kwalifikacji oraz rzeczywistej znajomości konstrukcji obsługiwanej windy.
Czy każdy przegląd wygląda tak samo?
Nie. Zakres przeglądu zależy od:
- rodzaju windy;
- zastosowanego napędu;
- producenta i modelu;
- wieku urządzenia;
- liczby przystanków;
- sposobu sterowania;
- intensywności eksploatacji;
- wyposażenia dodatkowego;
- wcześniejszych usterek;
- wymagań instrukcji eksploatacji.
Inaczej będzie wyglądała konserwacja windy linowej z maszynownią, inaczej windy bez maszynowni, a jeszcze inaczej urządzenia hydraulicznego.
Nie wszystkie podzespoły muszą być szczegółowo sprawdzane podczas każdej wizyty. Część czynności wykonuje się przy każdym przeglądzie, natomiast inne zgodnie z harmonogramem kwartalnym, półrocznym albo rocznym.
Co konserwator sprawdza przed rozpoczęciem prac?
Przegląd często rozpoczyna się od oceny ogólnego działania windy.
Konserwator może sprawdzić:
- czy urządzenie jest dostępne i pracuje;
- czy użytkownicy zgłaszali nieprawidłowości;
- jakie błędy zostały zarejestrowane przez sterownik;
- czy od poprzedniego przeglądu wystąpiły awarie;
- czy wykonano wcześniej zalecone naprawy;
- czy nie prowadzono prac budowlanych w pobliżu windy;
- czy w szybie, podszybiu lub maszynowni nie występuje wilgoć;
- czy nie doszło do wandalizmu lub uszkodzenia urządzenia.
W nowoczesnych windach historia błędów zapisana w sterowniku może dostarczyć ważnych informacji o usterkach występujących okresowo.
Zakres regularnego przeglądu windy
1. Kontrola jazdy i zatrzymywania kabiny
Jednym z podstawowych elementów przeglądu jest sprawdzenie ruchu windy.
Konserwator ocenia między innymi:
- płynność ruszania;
- płynność zatrzymywania;
- występowanie szarpnięć;
- nietypowe drgania;
- hałas podczas jazdy;
- prawidłowy kierunek ruchu;
- reakcję na wezwania;
- dokładność zatrzymywania na przystankach;
- zachowanie kabiny przy różnym obciążeniu.
Szczególnie ważne jest prawidłowe poziomowanie. Kabina powinna zatrzymywać się w sposób umożliwiający bezpieczne wejście i wyjście, bez niebezpiecznej różnicy wysokości pomiędzy podłogą kabiny a posadzką przystanku.
2. Drzwi kabinowe i przystankowe
Drzwi są jednym z najczęściej eksploatowanych i najbardziej podatnych na usterki elementów windy.
Podczas przeglądu sprawdza się między innymi:
- płynność otwierania i zamykania;
- czas pracy drzwi;
- działanie napędu;
- stan rolek i prowadnic;
- stan progów;
- działanie fotokomórki lub kurtyny świetlnej;
- reakcję na przeszkodę;
- domykanie skrzydeł;
- zamki drzwi przystankowych;
- kontakty bezpieczeństwa;
- możliwość prawidłowego ryglowania.
Winda nie może rozpocząć normalnej jazdy, jeżeli drzwi nie zostały właściwie zamknięte i zaryglowane.
Problemy z drzwiami mogą wynikać między innymi z zabrudzenia progów, zużycia rolek, niewłaściwej regulacji, uszkodzenia zamka albo błędnego działania czujników.
3. Zamki i obwód bezpieczeństwa
Obwód bezpieczeństwa łączy urządzenia, których prawidłowe działanie jest konieczne do bezpiecznej pracy windy.
Konserwator sprawdza zależnie od konstrukcji:
- kontakty zamków;
- wyłączniki krańcowe;
- czujniki położenia;
- wyłączniki bezpieczeństwa;
- urządzenia zatrzymujące;
- zabezpieczenia przestrzeni technicznych;
- stan przewodów i połączeń;
- reakcję sterowania na przerwanie obwodu.
Nie wolno trwale zwierać ani omijać elementów bezpieczeństwa w celu utrzymania urządzenia w ruchu.
4. Zespół napędowy
Zakres kontroli napędu zależy od tego, czy winda jest linowa, hydrauliczna czy wykorzystuje inne rozwiązanie.
W przypadku napędu elektrycznego sprawdzane mogą być:
- silnik;
- łożyska;
- przekładnia;
- koło cierne;
- mocowania;
- temperatura pracy;
- poziom hałasu;
- występowanie drgań;
- wycieki środków smarnych;
- stan osłon.
W windzie hydraulicznej kontrola może obejmować:
- agregat hydrauliczny;
- pompę;
- zawory;
- przewody;
- cylinder;
- szczelność układu;
- poziom i stan oleju;
- zachowanie kabiny po zatrzymaniu;
- układ awaryjnego opuszczania.
5. Hamulec
Hamulec odpowiada za zatrzymanie i utrzymanie kabiny we właściwym położeniu.
Podczas konserwacji kontroluje się między innymi:
- stan elementów ciernych;
- prawidłowe otwieranie i zamykanie;
- luzy;
- regulację;
- stan sprężyn;
- mocowania;
- zanieczyszczenie powierzchni;
- reakcję urządzenia podczas zatrzymywania.
Nieprawidłowe działanie hamulca może objawiać się między innymi szarpnięciem, zmianą położenia kabiny po zatrzymaniu albo wydłużeniem drogi hamowania.
Usterki tego zespołu powinny być traktowane jako szczególnie istotne dla bezpieczeństwa.
6. Liny, pasy i ich mocowania
Jeżeli winda wykorzystuje liny lub pasy nośne, podczas przeglądów sprawdza się ich stan zgodnie z kryteriami producenta i instrukcją urządzenia.
Kontrola może obejmować:
- widoczne uszkodzenia;
- zużycie;
- korozję;
- pęknięcia drutów;
- stan powierzchni pasów;
- prawidłowe ułożenie;
- równomierność napięcia;
- stan zamocowań;
- współpracę z kołami i rolkami;
- zabrudzenie substancjami mogącymi uszkodzić materiał.
Ocena elementów nośnych wymaga odpowiednich kwalifikacji i nie powinna być wykonywana samodzielnie przez zarządcę lub użytkownika budynku.
7. Prowadnice i elementy prowadzące
Kabina i przeciwwaga poruszają się po prowadnicach.
Konserwator kontroluje między innymi:
- stan powierzchni prowadnic;
- mocowania;
- połączenia;
- ślady nadmiernego zużycia;
- smarowanie, jeżeli jest przewidziane;
- stan ślizgów lub rolek;
- prawidłową współpracę elementów;
- występowanie nietypowych drgań i hałasu.
Zużyte elementy prowadzące mogą powodować pogorszenie komfortu jazdy, drgania oraz szybsze zużywanie innych podzespołów.
8. Ogranicznik prędkości i urządzenia chwytne
Ogranicznik prędkości oraz chwytacze należą do kluczowych urządzeń zabezpieczających.
Zakres okresowej kontroli może obejmować:
- stan mechanizmu ogranicznika;
- linę ogranicznika;
- napinanie liny;
- mocowania;
- wyłączniki bezpieczeństwa;
- swobodę ruchu elementów;
- stan urządzeń chwytnych;
- brak korozji lub zabrudzeń;
- zgodność z wymaganym harmonogramem prób.
Nie wszystkie próby działania chwytaczy wykonuje się podczas każdego przeglądu. Ich częstotliwość i sposób przeprowadzenia wynikają z instrukcji oraz wymagań technicznych.
9. Maszynownia lub przestrzeń napędowa
Jeżeli winda posiada maszynownię, powinna ona być utrzymywana w stanie umożliwiającym bezpieczne wykonywanie prac.
Konserwator sprawdza między innymi:
- dostęp do pomieszczenia;
- zabezpieczenie drzwi;
- oświetlenie;
- wentylację;
- temperaturę;
- porządek;
- stan podłogi;
- obecność wilgoci;
- dostęp do wyłącznika głównego;
- stan osłon;
- brak przedmiotów niezwiązanych z windą.
Maszynownia nie powinna służyć jako magazyn środków czystości, materiałów budowlanych, mebli czy innych przedmiotów należących do administracji budynku.
10. Szyb windy
Kontrola szybu może obejmować:
- oświetlenie;
- prowadnice;
- instalację szybową;
- drzwi przystankowe;
- mocowania;
- przewody;
- elementy sterowania;
- czujniki;
- obecność wody;
- uszkodzenia konstrukcji;
- zabrudzenia i obce przedmioty;
- stan wyposażenia potrzebnego do bezpiecznej pracy konserwatora.
Dostęp do szybu wymaga stosowania odpowiednich procedur bezpieczeństwa. Osoby nieuprawnione nie powinny samodzielnie otwierać drzwi przystankowych ani wchodzić do szybu.
11. Podszybie
Podszybie jest przestrzenią znajdującą się poniżej najniższego poziomu ruchu kabiny.
Podczas przeglądu sprawdza się zależnie od konstrukcji:
- obecność wody lub oleju;
- stan zderzaków;
- wyłączniki bezpieczeństwa;
- drabinkę;
- oświetlenie;
- gniazdo elektryczne;
- urządzenia zatrzymujące;
- przewody;
- mocowania;
- stan konstrukcji;
- porządek;
- warunki bezpiecznej pracy.
Woda w podszybiu może uszkodzić instalację elektryczną, czujniki, elementy metalowe i urządzenia bezpieczeństwa. Zalania nie należy traktować jako zwykłego problemu porządkowego.
12. Kabina windy
Kontrola kabiny obejmuje nie tylko jej wygląd, lecz przede wszystkim bezpieczeństwo użytkowników.
Sprawdzane mogą być:
- podłoga;
- ściany i sufit;
- mocowanie elementów wyposażenia;
- oświetlenie;
- oświetlenie awaryjne;
- wentylacja;
- poręcze;
- lustra;
- kaseta dyspozycji;
- oznaczenie udźwigu;
- oznaczenie liczby osób;
- przycisk alarmowy;
- wyświetlacz;
- sygnalizacja kierunku jazdy;
- elementy ułatwiające korzystanie osobom z niepełnosprawnościami.
Luźne elementy, uszkodzona podłoga, ostre krawędzie albo pęknięte lustro mogą stwarzać zagrożenie niezależnie od prawidłowej pracy napędu.
13. Przyciski, kasety i sygnalizacja
Konserwator kontroluje:
- przyciski w kabinie;
- kasety wezwań na piętrach;
- przyciski otwierania i zamykania drzwi;
- oznaczenia;
- podświetlenie;
- sygnały dźwiękowe;
- wyświetlacze;
- strzałki kierunku jazdy;
- komunikaty głosowe, jeżeli są zastosowane;
- reakcję sterowania na polecenia.
Uszkodzony przycisk jednego piętra nie zawsze oznacza konieczność wyłączenia całej windy, ale powinien zostać naprawiony i odpowiednio udokumentowany.
14. Alarm i łączność awaryjna
System alarmowy powinien umożliwiać wezwanie pomocy w przypadku zatrzymania kabiny.
Podczas kontroli należy sprawdzić:
- działanie przycisku alarmowego;
- nawiązanie połączenia;
- komunikację głosową w obu kierunkach;
- identyfikację konkretnej windy;
- aktualność numerów;
- działanie urządzenia przy zaniku zasilania;
- stan akumulatora;
- słyszalność komunikatów;
- jakość połączenia GSM, jeżeli jest stosowane.
Niesprawna łączność może uniemożliwić osobie uwięzionej skuteczne wezwanie pomocy i powinna być niezwłocznie naprawiona.
15. Oświetlenie podstawowe i awaryjne
Przegląd obejmuje sprawdzenie oświetlenia:
- kabiny;
- maszynowni;
- szybu;
- podszybia;
- przestrzeni napędowej;
- stanowisk potrzebnych podczas konserwacji.
Kontrolowane jest również oświetlenie awaryjne kabiny, które powinno działać po zaniku podstawowego zasilania.
W razie uszkodzenia oprawy konserwator powinien ocenić, czy możliwa jest dalsza bezpieczna eksploatacja urządzenia.
16. Instalacja elektryczna i sterowanie
W ramach przeglądu konserwator wykonuje oględziny i kontrole przewidziane przez instrukcję.
Mogą one obejmować:
- szafę sterową;
- stan przewodów;
- zaciski;
- styczniki;
- przekaźniki;
- falownik;
- wentylatory;
- oznaczenia;
- ślady przegrzewania;
- zabrudzenie;
- wilgoć;
- prawidłowe zamknięcie osłon;
- historię błędów sterownika.
Regularny przegląd nie zastępuje jednak wymaganych okresowych pomiarów elektrycznych wykonywanych odpowiednimi przyrządami i dokumentowanych osobnym protokołem.
17. System przeciążenia
Jeżeli winda posiada urządzenie kontrolujące obciążenie, konserwator sprawdza jego działanie zgodnie z instrukcją.
System powinien między innymi:
- wykrywać przekroczenie dopuszczalnego udźwigu;
- sygnalizować przeciążenie;
- uniemożliwiać normalne rozpoczęcie jazdy;
- wracać do prawidłowej pracy po zmniejszeniu obciążenia.
Nieprawidłowe wskazania mogą wynikać z uszkodzenia czujnika, rozregulowania układu albo zmian w wyposażeniu kabiny.
18. Układ awaryjnego zjazdu
Nowoczesna winda może być wyposażona w system umożliwiający dojazd do przystanku po zaniku zasilania.
Podczas kontroli sprawdza się zależnie od konstrukcji:
- stan akumulatorów;
- układ ładowania;
- prawidłowe wykrycie zaniku zasilania;
- kierunek awaryjnej jazdy;
- zatrzymanie na przystanku;
- otwarcie drzwi;
- powrót do normalnego działania.
Nie każda winda posiada automatyczny zjazd awaryjny. Wymagania powinny wynikać z dokumentacji konkretnego urządzenia.
19. Czystość i smarowanie podzespołów
Zanieczyszczenia mogą wpływać na działanie mechanizmów, czujników i urządzeń zabezpieczających.
Konserwacja może obejmować:
- czyszczenie progów;
- usuwanie zabrudzeń z prowadnic drzwi;
- czyszczenie czujników;
- usuwanie oleju i pyłu;
- czyszczenie szafy sterowej w odpowiedni sposób;
- smarowanie elementów przewidzianych przez producenta;
- kontrolę poziomu środków smarnych;
- usuwanie przedmiotów z podszybia.
Nie wszystkie elementy można smarować dowolnym preparatem. Niewłaściwy środek może uszkodzić podzespół albo pogorszyć bezpieczeństwo.
20. Sprawdzenie wcześniejszych zaleceń
Podczas kolejnego przeglądu konserwator powinien zweryfikować, czy wykonano wcześniej wskazane działania.
Mogą one dotyczyć:
- wymiany zużytej części;
- naprawy drzwi;
- usunięcia przecieku;
- poprawy oświetlenia;
- wykonania pomiarów;
- wymiany akumulatora;
- zabezpieczenia pomieszczenia;
- naprawy systemu alarmowego;
- modernizacji przestarzałego podzespołu.
Jeżeli zalecenia nie zostały zrealizowane, należy ocenić, czy urządzenie nadal może pracować bezpiecznie.
Co konserwator może naprawić podczas przeglądu?
W ramach bieżącej konserwacji mogą być wykonywane drobne prace, takie jak:
- regulacja drzwi;
- czyszczenie progów;
- wymiana źródła światła;
- regulacja kontaktów;
- dokręcenie połączeń;
- wymiana drobnego elementu;
- uzupełnienie właściwego środka smarnego;
- skasowanie błędu po ustaleniu i usunięciu jego przyczyny;
- przywrócenie prawidłowego działania przycisku;
- regulacja dokładności poziomowania.
Zakres prac wliczonych w miesięczną opłatę zależy od umowy konserwacyjnej.
Większe naprawy, wymiana istotnych podzespołów i modernizacje mogą wymagać:
- oddzielnego zlecenia;
- dokumentacji technicznej;
- wykonania prac przez uprawniony podmiot;
- uzgodnienia z UDT;
- badania doraźnego przed ponownym uruchomieniem.
Co dzieje się po wykryciu usterki?
Postępowanie zależy od znaczenia nieprawidłowości.
Usterka usunięta podczas wizyty
Konserwator wykonuje naprawę lub regulację, sprawdza jej wynik i odnotowuje czynności w dzienniku konserwacji.
Usterka niewymagająca natychmiastowego wyłączenia
Urządzenie może pozostać w ruchu, ale konserwator powinien:
- opisać problem;
- poinformować eksploatującego;
- wskazać zakres naprawy;
- określić pilność;
- obserwować podzespół podczas kolejnych wizyt.
Usterka zagrażająca bezpieczeństwu
Winda powinna zostać wyłączona i zabezpieczona przed dalszym użytkowaniem.
Konserwator powinien poinformować eksploatującego o przyczynie wyłączenia oraz dokonać odpowiedniego wpisu w dzienniku konserwacji. Eksploatujący powinien zapewnić zabezpieczenie urządzenia przed użyciem do czasu usunięcia zagrożenia.
Dziennik konserwacji po przeglądzie
Po wykonaniu czynności konserwator powinien uzupełnić dziennik przypisany do konkretnej windy.
Wpis powinien pozwalać ustalić:
- datę wykonania przeglądu;
- dane konserwatora;
- numer jego zaświadczenia kwalifikacyjnego;
- zakres wykonanych czynności;
- wynik kontroli;
- stwierdzone usterki;
- wykonane naprawy;
- wydane zalecenia;
- informację o wyłączeniu lub dalszej eksploatacji;
- stan licznika cykli lub godzin, jeżeli ma zastosowanie.
Eksploatujący powinien założyć i przechowywać oddzielny dziennik dla każdego urządzenia, natomiast wpisy techniczne prowadzi konserwator.
Czy zarządca powinien kontrolować przeglądy?
Tak. Podpisanie umowy z firmą serwisową nie zwalnia właściciela lub zarządcy z nadzoru organizacyjnego.
Zarządca powinien sprawdzać:
- czy przeglądy odbywają się terminowo;
- czy konserwator posiada wymagane kwalifikacje;
- czy wpisy w dzienniku są czytelne;
- czy opisano wykonane czynności;
- czy powtarzają się te same usterki;
- czy wykonano wcześniejsze zalecenia;
- czy urządzenie nie zostało uruchomione pomimo zakazu;
- czy aktualne są pomiary elektryczne;
- czy zbliża się termin badania UDT.
Nie musi samodzielnie oceniać stanu hamulca lub lin, ale powinien reagować, gdy dokumentacja jest niepełna, wizyty są nieregularne albo serwis nie wyjaśnia powtarzających się awarii.
Przegląd windy a badanie UDT
Regularny przegląd konserwacyjny i badanie UDT nie są tym samym.
Przegląd konserwacyjny
- wykonywany regularnie;
- przeprowadzany przez uprawnionego konserwatora;
- służy bieżącemu utrzymaniu urządzenia;
- obejmuje kontrole, regulacje i drobne naprawy;
- jest dokumentowany w dzienniku konserwacji.
Badanie UDT
- wykonywane przez inspektora właściwej jednostki dozoru technicznego;
- ma charakter urzędowy;
- obejmuje dokumentację, oględziny i próby;
- potwierdza możliwość dalszej eksploatacji;
- kończy się protokołem i odpowiednią decyzją.
Urządzenie przedstawiane do badania UDT powinno być zmontowane, sprawne technicznie i przygotowane do eksploatacji. Regularna konserwacja ma pomóc utrzymać je w takim stanie pomiędzy kolejnymi badaniami.
Przegląd konserwacyjny a pomiary elektryczne
Podczas przeglądu konserwator kontroluje wzrokowo i funkcjonalnie instalację elektryczną oraz sterowanie.
Nie zastępuje to jednak pomiarów takich jak:
- rezystancja izolacji;
- skuteczność ochrony przeciwporażeniowej;
- rezystancja stosowanych uziemień;
- ciągłość przewodów ochronnych.
Pomiary muszą być wykonywane przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje, przy użyciu właściwych przyrządów i udokumentowane protokołem.
Ile trwa przegląd windy?
Nie ma jednego właściwego czasu dla wszystkich urządzeń.
Czas przeglądu zależy od:
- konstrukcji windy;
- liczby przystanków;
- wieku urządzenia;
- zakresu czynności przypadających w danym terminie;
- stwierdzonych usterek;
- dostępu do przestrzeni technicznych;
- konieczności wykonania regulacji;
- liczby awarii od poprzedniej wizyty.
Krótka wizyta nie musi automatycznie oznaczać nierzetelnego przeglądu, ale zakres prac powinien odpowiadać instrukcji i być odpowiednio udokumentowany. Jeżeli konserwator przez kilka minut jedynie przejeżdża windą i nie kontroluje wymaganych zespołów, warto poprosić firmę serwisową o przedstawienie zakresu wykonanych czynności.
Czy winda może działać podczas przeglądu?
Podczas wykonywania części prac urządzenie powinno pozostawać do dyspozycji konserwatora i nie może być normalnie używane przez pasażerów.
W zależności od zakresu czynności konieczne może być:
- oznaczenie windy jako nieczynnej;
- zabezpieczenie drzwi na przystankach;
- przełączenie urządzenia w tryb jazdy rewizyjnej;
- wyłączenie zasilania;
- uniemożliwienie przypadkowego uruchomienia;
- zabezpieczenie miejsca pracy.
Po zakończeniu konserwator powinien przeprowadzić odpowiednie próby i potwierdzić możliwość dalszego użytkowania.
Jak rozpoznać prawidłowo wykonany przegląd?
Właściciel lub zarządca może zwrócić uwagę na kilka elementów.
Prawidłowa konserwacja powinna pozostawić:
- czytelny wpis w dzienniku;
- opis wykonanych czynności;
- informację o wyniku kontroli;
- wykaz stwierdzonych usterek;
- opis wykonanych regulacji;
- zalecenia dotyczące kolejnych prac;
- potwierdzenie, czy winda może być użytkowana;
- raport serwisowy, jeżeli przewiduje go umowa.
Dodatkowym dobrym standardem jest:
- dokumentacja fotograficzna poważniejszych usterek;
- elektroniczny raport dostępny dla zarządcy;
- zestawienie wymienionych części;
- informowanie o zbliżających się kosztach;
- analiza powtarzających się awarii;
- wieloletni plan wymian podzespołów.
Najczęstsze błędy przy konserwacji windy
Do typowych nieprawidłowości należą:
- przekraczanie terminów przeglądów;
- wykonywanie czynności przez osobę bez wymaganych kwalifikacji;
- wpisywanie przeglądu, który nie został faktycznie wykonany;
- ograniczanie kontroli do przejazdu kabiną;
- brak sprawdzenia urządzeń bezpieczeństwa;
- brak opisu zakresu prac;
- wielokrotne kasowanie tych samych błędów bez diagnozy;
- ignorowanie usterek drzwi;
- brak kontroli alarmu i łączności;
- brak informacji o konieczności wyłączenia windy;
- niewykonywanie zaleceń z poprzednich przeglądów;
- brak ciągłości dokumentacji po zmianie serwisu;
- odkładanie wymiany zużytych części do chwili awarii.
Jak przygotować budynek do przeglądu?
Zarządca powinien zapewnić:
- dostęp do maszynowni;
- dostęp do wszystkich przystanków;
- klucze do pomieszczeń technicznych;
- bezpieczne dojście;
- sprawne oświetlenie przestrzeni technicznych;
- usunięcie przedmiotów z maszynowni;
- informację o zgłoszonych usterkach;
- dostęp do dziennika konserwacji;
- możliwość czasowego wyłączenia windy;
- kontakt do osoby odpowiedzialnej za budynek.
Warto wcześniej przekazać konserwatorowi informacje o problemach występujących od poprzedniego przeglądu, nawet jeżeli winda w dniu jego wizyty działa prawidłowo.
Checklista regularnego przeglądu windy
Podczas prawidłowo przeprowadzonego przeglądu należy – zależnie od instrukcji urządzenia – zweryfikować między innymi:
- jazdę i poziomowanie kabiny;
- drzwi kabinowe i przystankowe;
- zamki i obwód bezpieczeństwa;
- napęd;
- hamulec;
- liny lub pasy;
- prowadnice;
- ogranicznik prędkości;
- urządzenia chwytne;
- maszynownię;
- szyb;
- podszybie;
- kabinę;
- przyciski i sygnalizację;
- alarm i łączność;
- oświetlenie;
- sterowanie;
- system przeciążenia;
- zasilanie awaryjne;
- wcześniejsze zalecenia;
- wpisy i dokumentację urządzenia.
Ostateczny zakres zawsze powinien wynikać z instrukcji eksploatacji konkretnej windy.
Podsumowanie
Regularny przegląd windy polega na systematycznej kontroli jej mechanizmów, urządzeń bezpieczeństwa, drzwi, napędu, sterowania, kabiny oraz przestrzeni technicznych.
Jego celem jest:
- wykrywanie usterek przed wystąpieniem poważnej awarii;
- utrzymywanie windy w bezpiecznym stanie;
- wykonywanie bieżących regulacji;
- dokumentowanie historii urządzenia;
- ograniczanie przestojów;
- przygotowanie windy do kolejnych badań UDT.
Przegląd powinien być wykonywany przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje, zgodnie z instrukcją eksploatacji i obowiązującym harmonogramem.
Właściciel lub zarządca nie musi posiadać technicznej wiedzy konserwatora, ale powinien kontrolować terminy wizyt, wpisy w dzienniku, realizację zaleceń oraz sposób reagowania firmy serwisowej na zgłaszane usterki.
Potrzebujesz regularnej konserwacji lub profesjonalnego serwisu windy? Skontaktuj się z LiftX. Zadbamy o terminowe przeglądy, przejrzystą dokumentację i sprawne usuwanie wykrytych nieprawidłowości.
Artykuł ma charakter informacyjny. Dokładny zakres i częstotliwość przeglądu należy ustalić na podstawie konstrukcji windy, jej instrukcji eksploatacji, dokumentacji technicznej oraz aktualnych wymagań dozoru technicznego.